Мал амьтны халдварт өвчний эрсдэл

3 долоо хоног, 6 өдөр өмнө


"Британника" нэвтэрхий толинд дурдсанаар анх малын халдварт өвчний үүслийг МЭ 2000 он гэж таамагладаг бөгөөд тухайн үеийн Хипократын бичвэр дээрээс малын эмийн тухай бичсэн бичээс мөн Аристотелийн мал амьтны өвчний шинж тэмдгийг бичсэн бичвэр нь үүний нотолгоо болсон гэж үзжээ. Мал аж ахуйн салбар хөгжсөн орнуудад энэ эрсдэл томоохон эрсдэлүүдийн тоонд ордог бөгөөд зарим орны тоон мэдээллийг авч үзвэл малын гоц халдварт өвчин гарсан жил экспортын хэмжээ дагаж буурах, орлого буурах хандлагатай байна.


Малын гоц халдварт өвчний индексийг тооцоолоход өвчний тохиолдлын тоо, нас барсан хүн, хорогдсон малын тоо, учирсан хохирлыг харгалзан үздэг.



Жич: Уг индекс нь 1-9 оноогоор үнэлэгдэх бөгөөд индексийн тоон утга их байх нь эрсдэлийн түвшин өндөр байгааг илэрхийлнэ.


Малын гоц халдварт өвчний индекс 2016 онд бууралттай байсан бол 2017 онд дариу 3.8 нэгжээр өсч 6 нэгж болсон.Үүний гол шалтгаан нь уг эрсдэлийн тохиолдлын тоо өмнөх оноос 2 дахин, хорогдсон мал, амьтдын тоо 95 дахин нэмэгдсэнтэй холбоотой байна.    

Мал, амьтны гоц халдварт өвчнүүдээс шүлхий, хонин цэцэг, бог малын мялзан өвчнүүд 2017 онд бүртгэгдсэн. Үүний улмаас нийт 1.1 тэрбум төгрөгийн хохирол учирч, 1.2 тэрбум төгрөгийг хохирлыг даван туулахад зарцуулжээ.


Статистикийн мэдээллийг авч үзвэл манай орны голлох салбарын нэг нь мал аж ахуй юм. Мөн экспортын 10 орчим хувийг малын түүхий эд, бүтээгдэхүүн эзэлдэг. Манай улстай адил Австрали улсын голлох салбар нь мал аж ахуйн салбар байдаг бөгөөд улсын бодлого нь малын тоо толгойг өсгөх, хамгаалах зарчим боловсруулж ажилладаг. Иймд тус улс малын гаралтай бүтээгдэхүүнийг хилээр оруулахыг хориглосон байдаг. Бага хэмжээний малын гаралтай бүтээгдэхүүн ч малын өвчин гаргах аюул үүсгэх тул тус бодлогыг хатуу баримтлан ажилладаг байна. 

Голлох салбарын нэг болсон мал аж ахуйн салбарын тогтвортой хөгжилд хувь нэмэр оруулахын тулд малын өвчин гарахаас өмнө сэргийлэх арга хэмжээ авах хэрэгтэй. Хамгийн наад зах нь урьдчилан сэргийлэх вакцинд хамруулах, малын бууцанд ариутгал, халдваргүйжүүлэлт тогтмол хийх, халдварт өвчин хаана тархсан талаар мэдээлэлтэй байж сүргээ голомтын ойр орчим бэлчээхгүй байх гэх зэрэг энгийн аргуудаар сэргийлэх бүрэн боломжтой.

Энэхүү нийтлэл нь Мандал Даатгалаас эмхлэн гаргасан "Монгол Улсын Эрсдэлийт Тойм 2018" дээр үндэслэсэн болно.

Сүүлд нэмэгдсэн нийтлэлүүд

Зам тээврийн хөдөлгөөний эрсдэл
Эрсдэлийн боловсрол

Зам тээврийн хөдөлгөөний эрсдэл

Зам тээврийн осол гэдэг нь зам дээр тээврийн хэрэгслийн хөдөлгөөнөөс үүдэн хүний амь бие, эрүүл мэнд хохирох, тээври...

Өвчлөлийн эрсдэл
Эрсдэлийн боловсрол

Өвчлөлийн эрсдэл

Эрүүл мэнд бол хүн хөдөлмөрийн өндөр бүтээмжтэй байхын хамгийн анхдагч хэрэгцээ бөгөөд ард иргэдийн эрүүл мэнд нь у...

Объектын гал түймрийн эрсдэл
Эрсдэлийн боловсрол

Объектын гал түймрийн эрсдэл

Гамшиг гэдэг бол хэлж сануулж, сэрэмжлүүлж байгаад ирдэг зүйл биш бөгөөд тэр дундаа гал түймэр бол хор хохирол нь с...

Үйлдвэрлэлийн ослын эрсдэл
Эрсдэлийн боловсрол

Үйлдвэрлэлийн ослын эрсдэл

Ажилтан хөдөлмөрлөх үүргээ биелүүлэх явцад үйлдвэрлэлийн хүчин зүйлийн үйлчлэлд өртөж эрүүл мэндээр хохирох, амь на...

Газар хөдлөлтийн эрсдэл
Эрсдэлийн боловсрол

Газар хөдлөлтийн эрсдэл

“Газар хөдлөлт нь урьдчилан таамаглах боломжгүй байгалийн аюулуудын нэг юм. Газар хөдлөлтийн чичирхийллийн хүчийг м...